Adli Tatil ile Yargıda Yeni Takvim Başlıyor

Adli Tatil ile Birlikte Yargıda Yeni Takvim Başlıyor

Adli Tatil Başlıyor: Yargıda Yeni Takvim ve Süreçler Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey

Türkiye'de yargı camiasının en önemli dönemlerinden biri olan adli tatil, 20 Temmuz itibarıyla başlıyor. Mahkemelerde toplu izin kullanımını düzenleyen bu süreç, 31 Ağustos tarihine kadar devam edecek. Adli tatil boyunca yargı faaliyetleri tamamen durmasa da, dava ve duruşmaların büyük çoğunluğu yeni adli yıla ertelenecek. İşte adli tatil sürecinde haklarınızı korumak için bilmeniz gereken tüm detaylar...

Adli Tatil Nedir ve Ne Zaman Başlıyor?

Adli tatil, Türkiye'de her yıl düzenli olarak uygulanan ve yargı mensuplarının toplu izin kullanımını sağlayan yasal bir dönemdir. 20 Temmuz 2026 tarihinde başlayacak olan adli tatil, 31 Ağustos 2026 tarihinde sona erecek. Bu tarih aralığında mahkemelerdeki rutin yargılama faaliyetlerine ara verilirken, acil durumlar ve gecikmesinde sakınca bulunan işler için nöbetçi mahkemeler görev yapmaya devam edecek.

Adli tatil uygulaması, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un ilgili maddeleri çerçevesinde yürütülmektedir. Bu düzenleme, yargı mensuplarının yıl içerisinde dinlenme ihtiyacını karşılamayı ve yeni adli yıla daha verimli bir şekilde başlamalarını amaçlamaktadır.

Adli Tatilde Mahkemeler Tamamen Kapanıyor mu?

Adli tatil döneminde adliyelerin kapıları tamamen kapanmıyor. Her adliyede oluşturulan nöbetçi mahkemeler, özellikle kişi özgürlüğünü ilgilendiren ve bekletilmesi mümkün olmayan acil dosyaları incelemeyi sürdürüyor. Bu kapsamda:

Tutuklu sanıkların bulunduğu dosyalar
Tutukluluk değerlendirmeleri ve itirazları
Koruma tedbirleri (örneğin, uzaklaştırma, yakalama kararları)
Gecikmesinde sakınca bulunan acil işler
Yasal sürelerin kaçırılması halinde hak kaybına yol açabilecek işlemler

Adli tatil boyunca nöbetçi mahkemeler tarafından değerlendirilmeye devam edilecek. Ancak acil nitelik taşımayan hukuk, ceza ve idari yargı dosyalarının büyük bölümünde duruşma yapılmayacak ve bu dosyalar 1 Eylül'de başlayacak olan yeni adli yıla ertelenecek.

Nöbetçi Mahkemeler Hangi Davalara Bakıyor?

Adli tatil süresince görev yapacak olan nöbetçi mahkemelerin yetki alanı, kanunla sınırlandırılmış durumda. Nöbetçi mahkemeler öncelikli olarak şu dosyaları ele alıyor:

Ceza Davaları

Tutuklu sanıkların yargılandığı davalar
Tutukluluk süresinin uzatılması veya tahliye talepleri
Yakalama, gözaltı, adli kontrol gibi koruma tedbirleri
Duruşma ertelenemeyecek nitelikteki acil ceza işlemleri
Mahkeme kararlarına yönelik itiraz başvuruları

Hukuk Davaları

İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talepleri
Nafaka ve tazminat gibi acil ödeme gerektiren durumlar
Çocuk teslimi ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin kararlar
Gecikmesinde sakınca bulunan tespit ve delil tespit işlemleri

İdari Davalar

Yürütmenin durdurulması talepleri (gecikmesinde sakınca bulunan işlemler)
İdari makamların acil olarak değerlendirilmesi gereken işlemleri

Nöbetçi mahkemeler, bu dosyalar dışında kalan rutin başvuruları değerlendirmeye almayacak ve ilgili tarafları yeni adli yıla yönlendirecek.

Adli Tatilde Dava Açma ve Başvuru Hakları

Vatandaşların adli tatil sürecinde dava açma ve başvuru hakları devam ediyor. Adli tatil, yargı yoluna başvurma hakkını ortadan kaldırmıyor. Ancak başvuruların nereye yapılacağı, hangi usullerle işleme alınacağı ve yasal sürelerin nasıl işleyeceği konusunda dikkatli olmak gerekiyor.

Dava Açma Süreleri

Yasal dava açma süreleri, adli tatil süresince genel olarak işlemez. Ancak bu kuralın istisnaları bulunuyor:

İhtiyati tedbir, ihtiyati haciz ve delil tespiti gibi acil başvurular
Çek iptali ve protesto gibi ticari işlemler
Yürütmenin durdurulması talepleri

Bu tür başvurular, adli tatil döneminde de yapılabiliyor ve nöbetçi mahkemeler tarafından karara bağlanıyor.

Zamanaşımı Süreleri

Adli tatil, zamanaşımı sürelerini durdurmuyor. Ceza zamanaşımı, hak düşürücü süreler ve diğer yasal süreler adli tatilde de işlemeye devam ediyor. Bu nedenle, vatandaşların ve avukatların yasal süreleri takip etmesi büyük önem taşıyor.

Dava Dilekçeleri

Adli tatil sırasında verilen dava dilekçeleri, mahkemelerin ilgili kalemlerine teslim edilebiliyor. Ancak bu dilekçelerin işleme konulması ve esastan incelenmesi, çoğunlukla adli tatilin sona ermesinin ardından gerçekleşiyor.

Yargıtay'da Adli Tatil Düzeni

Adli tatil döneminde Yargıtay bünyesinde de özel bir çalışma düzeni uygulanıyor. Yüksek mahkemede biri ceza, diğeri hukuk alanında olmak üzere iki nöbetçi daire görev yapıyor.

Yargıtay Nöbetçi Ceza Dairesi

Nöbetçi ceza dairesi, öncelikli olarak tutuklu sanıkları ilgilendiren dosyaları inceliyor. Bu kapsamda:

Tutukluluk haline yönelik itiraz başvuruları
Tahliye talepleri
Acil nitelik taşıyan ceza dosyaları

Kişi özgürlüğüyle doğrudan bağlantılı olan bu dosyaların bekletilmemesi amacıyla karar süreçleri adli tatilde de devam ediyor.

Yargıtay Nöbetçi Hukuk Dairesi

Hukuk alanındaki nöbetçi daire ise mevzuatta belirtilen ve ertelenmesi mümkün olmayan işlere bakıyor:

İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz itirazları
Aile hukukundan kaynaklanan acil talepler
Gecikmesinde sakınca bulunan diğer hukuki işlemler

Yargıtay'ın diğer dairelerinde rutin dosya incelemeleri sınırlı şekilde yürütülüyor. Nöbetçi daireler dışında kalan birimlerde normal çalışma düzenine 1 Eylül itibarıyla dönülecek.

Yargıtay'da İcra Daireleri

Yargıtay icra daireleri, adli tatil döneminde de çalışmalarını belirli sınırlamalarla sürdürüyor. İcra ve iflas işlemleri, özellikle haciz, ihalenin feshi ve sıra cetveli gibi konularda nöbetçi daireler tarafından karara bağlanıyor.

Danıştay'da Adli Tatil Uygulaması

Danıştay, idari yargının en üst mercii olarak adli tatil döneminde nöbetçi heyetle çalışıyor. Ancak nöbetçi heyetin görev alanı sınırlı tutuluyor.

Danıştay Nöbetçi Heyetinin Yetkileri

Danıştay'da görev yapacak nöbetçi heyet, dosyalar hakkında esastan karar veremiyor. Heyet yalnızca aşağıdaki talepleri değerlendirebiliyor:

Yürütmenin durdurulması talepleri
Gecikmesi halinde telafisi güç veya imkânsız sonuçlar doğurabilecek başvurular
Acil nitelikteki idari işlemlere ilişkin itirazlar

Yürütmenin durdurulması kararları, idari işlemin uygulanmasının geçici olarak askıya alınmasını sağlıyor. Bu nedenle acil nitelik taşıyan talepler adli tatil süresince de incelemeye açık oluyor.

Danıştay'da Esas Kararlar

Dosyanın esasına ilişkin değerlendirmeler ise nöbetçi heyet tarafından yapılmıyor. Esas karar gerektiren davalar, adli tatilin bitmesinin ardından ilgili dairelerin normal çalışma düzenine dönmesiyle ele alınıyor. Bu nedenle, idari davalarda esas hakkında karar verilmesini bekleyen tarafların adli tatil sonrasına kadar sabretmesi gerekiyor.

Bölge Adliye Mahkemeleri (İstinaf) Adli Tatil Süreci

Adli tatil döneminde Bölge Adliye Mahkemeleri (İstinaf Mahkemeleri) de nöbetçi daireler aracılığıyla çalışmalarını sürdürüyor. İstinaf mahkemelerindeki nöbetçi dairelerin yetki alanı, Yargıtay'daki nöbetçi dairelerle benzer nitelikte.

İstinaf'ta İncelenen Dosyalar

Tutuklu sanıklara ilişkin istinaf başvuruları
Acil nitelikteki hukuk ve ceza dosyaları
Gecikmesinde sakınca bulunan işlemler
Koruma tedbirlerine yönelik itirazlar

İstinaf'ta Esas İncelemeleri

Diğer dosyalarda olduğu gibi, istinaf mahkemelerinde de esas incelemeleri büyük ölçüde adli tatil sonrasına bırakılıyor. 1 Eylül itibarıyla istinaf mahkemeleri de normal çalışma düzenine dönüyor.

Adli Tatil Boyunca Vatandaşların Dikkat Etmesi Gereken Hususlar

Adli tatil sürecinde mağduriyet yaşamamak için vatandaşların aşağıdaki noktalara dikkat etmesi büyük önem taşıyor:

1. Yasal Süreleri Doğru Hesaplayın

Adli tatil, tüm yasal süreleri otomatik olarak durdurmuyor. Zamanaşımı, hak düşürücü süreler ve ceza zamanaşımı adli tatilde işlemeye devam ediyor. Bu nedenle, dava, itiraz veya başvuru süresi bulunan kişilerin süreleri doğru hesaplaması gerekiyor.

2. Acil Başvurularınızı Nöbetçi Mahkemelere Yapın

Acil nitelikteki başvurular (örneğin, ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz, yürütmenin durdurulması) için nöbetçi mahkemelere başvurmanız gerekiyor. Bu başvurular, adli tatil süresince de karara bağlanabiliyor.

3. Avukatınızla İletişimi Sürdürün

Adli tatil döneminde avukatlar da izin kullanabiliyor. Ancak davalarınızın takibi ve acil durumlar için avukatınızla iletişimi sürdürmeniz, olası hak kayıplarının önüne geçecektir.

4. Dava Dilekçelerinizi Teslim Ederken Dikkat Edin

Adli tatil sırasında verilen dava dilekçeleri, mahkemelerin ilgili kalemlerine teslim edilebiliyor. Ancak bu dilekçelerin işleme konulması ve esastan incelenmesi çoğunlukla adli tatil sonrasına kalıyor. Bu nedenle, dava açma süresi dolmak üzere olanların dilekçelerini zamanında teslim etmesi kritik önem taşıyor.

5. Nöbetçi Mahkemelerin Çalışma Saatlerini Öğrenin

Her adliyenin nöbetçi mahkeme uygulaması farklılık gösterebiliyor. Başvuru yapacağınız adliyenin nöbetçi mahkeme bilgilerini ve çalışma saatlerini önceden öğrenmeniz, zaman kaybı yaşamanızı engelleyecektir.

Adli Tatil Sonrası: Yeni Adli Yıl Başlıyor

Adli tatilin 31 Ağustos'ta sona ermesinin ardından mahkemeler, 1 Eylül itibarıyla normal çalışma düzenine dönüyor. Yeni adli yılın başlamasıyla birlikte:

Ertelenen tüm dava ve duruşmalar yeni takvime göre görülmeye başlanacak
Yargıtay, Danıştay ve bölge adliye mahkemeleri normal daire sayılarıyla çalışmaya başlayacak
Yeni dosyaların kabulü ve işleme konulması hız kazanacak
Mahkeme kalemleri tam kapasiteyle hizmet verecek

Yeni adli yılın başlamasıyla birlikte mahkemelerde yoğunluk yaşanması bekleniyor. Özellikle ertelenen davaların yeniden programlanması ve yeni dosyaların işleme alınması nedeniyle ilk haftalarda mahkemelerde hareketlilik artacak.

Avukatlar ve Hukuk Profesyonelleri İçin Adli Tatil İpuçları

Hukuk profesyonelleri için adli tatil, yoğun çalışma temposunun ardından dinlenme fırsatı sunarken, aynı zamanda bazı sorumlulukları da beraberinde getiriyor:

Müvekkillerle İletişim

Adli tatil öncesinde müvekkillerin bilgilendirilmesi, süreçler hakkında net bilgi verilmesi ve acil durumlar için iletişim kanallarının açık tutulması önem taşıyor.

Yasal Sürelerin Takibi

Avukatlar, müvekkillerinin davalarındaki yasal süreleri adli tatil boyunca da takip etmeye devam etmeli. Özellikle zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin kaçırılmaması için gerekli önlemler alınmalı.

Nöbetçi Mahkeme Başvuruları

Acil durumlarda nöbetçi mahkemelere yapılacak başvurular için gerekli dilekçe ve belgelerin hazır bulundurulması, zaman kaybını önleyecektir.

Mesleki Gelişim

Adli tatil dönemi, avukatlar için mesleki gelişim, mevzuat takibi ve dava dosyalarının gözden geçirilmesi açısından da fırsat sunuyor.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Adli tatilde ceza davaları görülüyor mu?

Adli tatilde ceza davaları, yalnızca tutuklu sanıkları ilgilendiren dosyalar ve acil nitelikteki işlemler için görülüyor. Tutuksuz sanıkların davaları genellikle adli tatil sonrasına bırakılıyor.

Adli tatilde icra takibi yapılabilir mi?

Evet, icra takipleri adli tatil süresince de devam ediyor. Ancak icra mahkemelerindeki itiraz ve şikayetler, nöbetçi icra mahkemeleri tarafından karara bağlanıyor.

Adli tatil kaç gün sürüyor?

Adli tatil, 20 Temmuz'dan 31 Ağustos'a kadar süren toplam 42 günlük bir dönemi kapsıyor.

Adli tatilde yeni dava açılabilir mi?

Evet, adli tatilde dava açılabilir. Ancak açılan davaların duruşmaları çoğunlukla adli tatil sonrasına erteleniyor. Acil durumlarda ise nöbetçi mahkemeler devreye giriyor.

Adli tatilde itiraz süreleri işler mi?

İtiraz süreleri, adli tatilde genellikle işlemez. Ancak tutukluluk hallerine ilişkin itirazlar ve acil nitelikteki başvurular için süreler işlemeye devam edebiliyor.